Jak przygotować się do badania metodą tomografii komputerowej (TK)?

Większość rodzajów badań w tomografii komputerowej nie wymaga specjalnych przygotowań.

Warto natomiast być przygotowanym na ewentualne podanie środka kontrastowego. Jest to substancja, którą doskonale widać na obrazach, dzięki czemu łatwiej uchwycić drobne nieprawidłowości.

W związku z tym zalecane jest powstrzymanie się od spożywania posiłków kilka godzin przed badaniem (od 2 do 6 i więcej godzin w zależności od pracowni). Ważne jest także właściwe nawodnienie organizmu. Dlatego też zalecane jest spożycie przed badaniem wody koniecznie niegazowanej lub napojów niesłodzonych w ilości co najmniej 0,5 l. ₁ Napoje gazowane są przeciwwskazane, ponieważ powodują kumulację gazów w jelitach, co może znacznie utrudnić interpretację obrazu. Jednak ze względu na możliwość występowania u danego pacjenta różnych chorób dodatkowych, wskazane jest w każdym konkretnym przypadku skonsultowanie zaleceń dotyczących nawodnienia z lekarzem prowadzącym lub radiologiem.

Przed badaniem TK z zastosowaniem środka kontrastowego należy poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach, w tym także suplementach diety i preparatach ziołowych. Lekarz może zalecić przerwanie przyjmowania niektórych preparatów na określony czas przed wykonaniem badania.

Donaczyniowe stosowanie środka kontrastowego może wiązać się z wystąpieniem działań niepożądanych. Należy zawsze poinformować personel medyczny pracowni o występowaniu następujących czynników ryzyka:

  • Powikłania po wcześniejszym podaniu środka kontrastowego
  • Alergia (np. zaczerwienienie i łzawienie oczu, pokrzywka, duszności)
  • Astma
  • Nefropatia cukrzycowa
  • Guzki tarczycy z autonomią czynnościową, zwłaszcza w podeszłym wieku
  • Paraproteinemie (szpiczak mnogi, choroba Waldenstorma)
  • Niewydolność układu krążenia i układu oddechowego
  • Niewydolność nerek
  • Niewydolność wątroby
  • Wiek powyżej 65 lat
  • Dzieci do lat 10 ²΄³

Każda ciężarna lub podejrzewająca ciążę pacjentka powinna powiadomić o tym personel medyczny pracowni.

W przypadku pacjentów pediatrycznych w pracowni może czasem przebywać rodzic, lecz musi on założyć na siebie fartuch ołowiany w celu ochrony przed promieniowaniem.

Po zakończeniu badania w celu łatwiejszego wydalenia środka kontrastowego z organizmu zalecane jest spożycie około 2,5 l wody niegazowanej lub napojów niesłodzonych w ciągu 24 godzin od wykonania badania.1 Również w tym przypadku ze względu na możliwość wystąpienia różnych chorób dodatkowych u danego pacjenta, wskazane jest skonsultowanie zaleceń dotyczących nawodnienia z lekarzem prowadzącym lub radiologiem w każdej konkretnej sytuacji.

1

Thomsen HS, MD, Morcos SK, FRCR, Contrast media and the kidney: European Society of Urogenital Radiology (ESUR) Guidelines, The British Journal of Radiology, 76 (2003), 513–518

2

Gołębiowski M, Diagnostyka obrazowa – podstawy teoretyczne i metodyka badań. Pod redakcja B. Pruszyńskiego, PZWL 2003; źródło: www.su.krakow.pl

3

Prokop M, Galanski M, Spiralna i wielorzędowa tomografia komputerowa człowieka, Thieme 2007; 94-96